Dünya Tarihi

BÜYÜK İSKENDER

https://tarihakademisi.com/300-spartali-ve-persler/

    Büyük İskender, İskender veya III. Aleksandros (MÖ 20 Temmuz 356, Pella – MÖ 10/11 Haziran 323, Babil), II. Philippos’un oğlu ve MÖ 336-323 yılları arasında Makedonya kralıdır. M.Ö. 338’de Chaeronea Savaşı’nda babasının ordusundaki süvarileri komuta etti.  

      M.Ö. 334 yılında İskender, 35.000 kişilik bir orduyla İran seferine çıktı. Marmara’ya akan Granikos Nehri’nde İran ordusunu yendi. İskender’e Asya’nın kapıları açıldı. İskenderun yakınlarında İssos Vadisi’nde Pers Kralı III. Dara’nın ordusunu yendi. İskender, Fenike’yi istila etmeyi aklına koydu Thyrra (Tire) şehri halkını yendi. İskender bundan sonra Filistin’e gitti. İskender’e kapılarını açtılar. Gaza şehri İskender’e karşı koydu. Gazalılar da Tirelilerin akıbetine uğradılar. İskender ardından Mısır’a geçti. Mısırlılar, Perslerin egemenliği altında yaşadıkları için İskender’e âdeta bir kurtarıcı gözüyle baktılar. İskender, Nil’in ağzında yeni şehir kurdu. İskenderiye adı verildi. Pers hükümdarı Dara’nın ona karşı ordu kurduğunu duydu. İskender, Mısır’dan sonra İran’a döndü. Ninova şehri yakınında Arbela düzlüğünde karşılaştılar. İskender, Perslileri kısa zamanda geri püskürttü. Arbela Savaşı dünya tarihinin en önemli savaşlarından biridir. Babil’in iki şehri de İskender’e teslim oldu, İskender Hindistan seferi için hazırlandı. M.Ö. 329’da Sogdiana’yı aldı. M.Ö. 327 yılında Makedonya orduları Hindistan’ın topraklarına ayak bastı. 

 Durdulamıyordu

   Tarihin gelmiş geçmiş en ünlü atı sayılan Busefalus, satılmak üzere Kral Filip’e getirildiğinde, en usta biniciler bile hayvanı yatıştırmak için uğraştılar. Genç prens İskender bunun üzerine hayvanı yularından tutarak güneşe çevirerek gölgesinden ürkmesini önleyerek sakinleştirdi ve azgın ata egemen oldu. Kral Filip bunu görünce “Oğul” diye seslendi; “Sen kendine layık bir krallık kurmaya bak çünkü Makedonya senin için pek ufak.”  Aradan yirmi yıl bile geçmeden İran’ı da fetih etti ve Doğu’da çok büyük bir imparatorluk kurdu.

   İskender, gittiği yerlerin stratejilerini, askerlerini kullandı ve Helenik uygarlığı başlattı. Daha sonraki dönemlerde orduda fillerde kullanıdı. İskender’in ordusuna mühendis, mimar, bilim adamı, saray görevlisi ve tarihçiler de eşlik ediyordu. Homeros’tan esinlenerek Troya’ya gelen İskender, Akhilleus’in mezarını ziyaret etti.

   Pers ordularıyla, tarihte ilk kez Granikos Çarpışması’nda karşı karşıya geldi. İskender’in miğferinin iki yanında beyaz tüyler vardı ve bu nedenle genç kral kolayca tanınmaktaydı. Ani saldırıya uğradı ancak arkadaşı Kleitus, İskender’in hayatını kurtardı. Yakın gelecekte İskender, hayatını kurtaran arkadaşı Kleitus’u öldürdü. Fethettiği kentleri fiilen kendisine bağlıyor, ancak kendi içlerinde demokrasiler kurmalarına izin veriyordu. İskender ve beraberindeki aydınlar, gittikleri bölgelerde
    Yunan kültürünü kuruyorlar ve yayıyorlardı. M.Ö. 334-333 kışında Batı Anadolu’nun fethini tamamlayıp, Akdeniz kıyılarını takip ederek Perge’ye vardı. İddiadır ki İskender’in ordusu Frigya’dan geçerken, Asya’ya hükmedecek kişinin çözebileceğine inanılan Gordion Düğümü’nü bakındıktan sonra İskender kesti.

   “Büyük” lakabını takan Darius’un ordusu, İskender’in ordusundan beş kat daha güçlüydü. İki ordu, İskenderun yakınlarındaki İssos’ta karşı karşıya geldiler. Ardından yaşanan İssos Çarpışması (M.Ö. 333 sonbaharı) neticesinde III. Darius kesin bir bozguna uğradı, ailesini bile savaş alanında bırakarak kaçtı. Öyledir ki Darius’un ailesi bile İskender’i destekliyordu. İskender ilerlemesini Suriye ve Fenike yönünde sürdürdü.

  SEVİLEN LİDERDİ

  Pers şehirlerini kolayca elde etmesine karşın, Tiros önünde beklemediği sertlikte bir direnişle karşılaştı. Suriye’yi Parmenion’a bırakıp da güney yönüne ilerleyen İskender, Gaza’da yaşanan direnişi bitirdikten sonra, M.Ö. 332’de Mısır’a girdi ve yerli halk tarafından adeta kurtarıcı gibi karşılandı. Memphis’te firavunların çifte tacını giydi ve İskenderiye kentini kurdu. Tiros’a dönüş, yeni yöneticilerin atanması gibi imparatorluk yönetimiyle ilgili işlerinin ardından seferlerini sürdürdü. Tapsakos’a vardı. Gaugamela Savaşı’nda III. Darius’la tekrar karşılaştı ve savaşı kazandı. Babil’i aldı. Ardından İran içlerine doğru harekete geçti. Persepolis’te, I. Kserkses’in sarayını yakarken törenler düzenledi. Tören ve yakma aslında öç almaydı. Kserkses’in Yunan topraklarında yaptıklarına karşın, İskender böyle bir uygulamaya gitmişti.

   M.Ö. 330’da Media’ya girdi, fethettiği bu son toprakların ardından Yunan askerlerinin geri dönmelerine izin verdi. “Asya’nın efendisi” sıfatını amaçlayan İskender, doğuyu kapsayan yeni sefer başlattı. Hazar kıyılarına ve Afganistan içlerine ulaştı. Makedonyalı ve Pers komutanlardan oluşan yeni yönetim sistemi, sıkıntılar da getirdi. Suikasta niyetlenen komutanları öldürdü ve İskender ordusunu yeniden düzenledi. Tavır ve davranışlarıyla, Doğu diktatörüne dönüşmeye başladı. İskender, Pers hükümdarları gibi giyiniyordu. Proskinesis uygulaması gibi Doğu geleneklerini de benimsemeye başlayıp uygulattı.

İskender, oldukça az tanınan Hindistan’ı da ele geçirmeyi düşledi. İskender, M.Ö. 327 yılında Baktriane’den ayrıldı. İndus Nehri’ni geçtikten sonra, Porus’un ordusuyla savaşıp düşmanını esir aldı. Büyük İskender hırsla Hindistan’da ilerlemek isterken, Makedonyalı askerler savaşmaktan usanmıştı. Makedonya’ya dönmek istiyorlardı.

   Büyük İskender, M.Ö. 323’te büyük bir eğlenceden sonra rahatsızlandı. Babil sarayında 33 yaşındayken öldü. İskender dünyanın en büyük komutanları ve askeri dehaları arasında sayılmakta. Sadece savaşçı ruhuyla değil, Yunan uygarlığının ve medeniyetinin sürekli olarak yayılmasındaki büyük payıyla da anılmaktadır.

 

 

 

 

 

 

kaynakça:www.hurriyet.com.tr

What's your reaction?

Excited
0
Happy
0
In Love
0
Not Sure
0
Silly
0
Mert Kutay
Hacettepe Tarih öğrencisiyim. Boş zamanlarımda bilgiyi amaçlayarak, kitap okuyarak, sizler için yararlı bilgilerle fayda sağlamaya çalışıyorum.

    Bunları da Beğenebilirsin!

    Yazının İcadı
    Tyt Tarih

    Yazının İcadı

    Yazı ilk defa MÖ 3200’lerden itibaren Mezopotamya uygarlıklarından biri olan Sümerler tarafından kul­lanıldı. Temel geçim ...

    Yorum Yapın!

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

    Kategori:Dünya Tarihi